व्हॅक्यूम इव्हॅपोरेशन कोटिंग (ज्याला इव्हॅपोरेशन कोटिंग असेही म्हणतात) हे एक व्हॅक्यूम (निर्वात) वातावरणात केले जाणारे तंत्रज्ञान आहे. यामध्ये इव्हॅपोरेटरद्वारे फिल्म मटेरियल गरम करून त्याचे वायूकरण केले जाते. त्यानंतर फिल्म मटेरियलच्या बाष्पीभवनातून तयार झालेला कणांचा प्रवाह थेट सबस्ट्रेटवर जमा होतो आणि सबस्ट्रेटवरच त्याचे निक्षेपण होऊन एक घन फिल्म तयार होते. व्हॅक्यूम इव्हॅपोरेशन हे PVD तंत्रज्ञानाच्या विकासातील सर्वात जुने आणि अधिक व्यापकपणे वापरले जाणारे फिल्म तंत्रज्ञान आहे. जरी नंतरच्या काळात विकसित झालेल्या स्पटरिंग आणि आयन प्लेटिंगमध्ये अनेक बाबतीत व्हॅक्यूम इव्हॅपोरेशनपेक्षा श्रेष्ठता असली, तरीही व्हॅक्यूम इव्हॅपोरेशन फिल्म तंत्रज्ञानाचे अनेक फायदे आहेत, जसे की उपकरणे आणि प्रक्रिया तुलनेने सोपी असणे, अत्यंत शुद्ध फिल्मचे निक्षेपण होणे, तसेच विशिष्ट रचना आणि गुणधर्म असलेला फिल्मचा थर तयार करता येणे इत्यादी. या पद्धतीचे मुख्य तोटे म्हणजे स्फटिकमय रचना असलेली फिल्म मिळवणे सोपे नसते, सबस्ट्रेटवर फिल्मचे आसंजन कमी असते आणि प्रक्रियेची पुनरावृत्तीक्षमता पुरेशी चांगली नसते.
अलिकडच्या वर्षांत, इलेक्ट्रॉन बॉम्बार्डमेंट इव्हॅपोरेशन, हाय-फ्रिक्वेन्सी इंडक्शन इव्हॅपोरेशन, तसेच लेझर इव्हॅपोरेशन आणि इतर तंत्रज्ञानामुळे व्हॅक्यूम इव्हॅपोरेशन कोटिंग तंत्रज्ञानाच्या सामान्य वापरात वाढ झाली आहे, ज्यामुळे हे तंत्रज्ञान अधिक परिपूर्ण झाले आहे आणि यंत्रसामग्री, इलेक्ट्रिक व्हॅक्यूम, रेडिओ, ऑप्टिक्स, अणुऊर्जा यांसारख्या क्षेत्रांमध्ये त्याचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो.
पोस्ट करण्याची वेळ: १७ ऑगस्ट २०२३